Okablowanie strukturalne na egzaminie INF.02

INF.02 · teoria
autor: redakcja · 24.08.2026
Okablowanie strukturalne w kwalifikacji INF.02: najważniejsze zasady, przykłady i 165 powiązanych pytań w banku.
Oka­blo­wa­nie struk­tu­ral­ne ocenia się przez cały tor trans­mi­syj­ny, a nie przez po­je­dyn­czy kabel. O wyniku de­cy­du­je ka­te­go­ria kom­po­nen­tów, klasa całego łącza, sposób za­ro­bie­nia koń­có­wek, dłu­gość od­cin­ka sta­łe­go oraz jakość kabli kro­so­wych. Więk­szość zadań spro­wa­dza się do trzech pytań: czy ka­te­go­ria unie­sie wy­ma­ga­ną prze­pływ­ność na wy­ma­ga­nym dy­stan­sie, czy tor mieści się w li­mi­cie dłu­go­ści i czy se­kwen­cja żył jest iden­tycz­na po obu stro­nach.

Ka­te­go­ria, klasa i realna prze­pływ­ność

Ka­te­go­ria opi­su­je kom­po­nen­ty i pasmo, na którym speł­nia­ją pa­ra­me­try, a klasa opi­su­je gotowy tor zbu­do­wa­ny z tych kom­po­nen­tów.
Ka­te­go­ria
Klasa
Pasmo
Uwagi
5e
D
100 MHz
1000BASE-T na peł­nych 100 m
6
E
250 MHz
10GBASE-T tylko na 37 do 55 m (TSB-155)
6A
EA
500 MHz
10 Gb/s na 100 m
8
I / II
2000 MHz
tylko kanał do 30 m z dwoma złą­cza­mi, do szaf
Sama ka­te­go­ria nie jest prze­pływ­no­ścią: do­pie­ro para pasma i dy­stan­su daje kon­kret­ną pręd­kość. Ka­te­go­ria 6A utrzy­mu­je 10 Gb/s na 100 m, bo jej kon­struk­cja i se­pa­ra­to­ry par ogra­ni­cza­ją prze­słuch obcy PS ANEXT.

UTP, F/UTP i S/FTP oraz uzie­mie­nie ekranu

No­ta­cja ISO/IEC ma postać X/YTP: pierw­sza litera to ekran wspól­ny, druga ekran po­je­dyn­czej pary.
Ozna­cze­nie
Budowa
U/UTP
bez ekranu, tylko skrę­ce­nie par
F/UTP
jedna folia wokół czte­rech par (po­tocz­nie „FTP")
U/FTP
folia na każdej parze, bez ekranu wspól­ne­go
S/FTP
folia na parach plus oplot wspól­ny, naj­od­por­niej­sza
Ka­te­go­ria 7 wy­stę­pu­je tylko w wersji ekra­no­wa­nej, sięga 600 MHz i w pełnej spe­cy­fi­ka­cji używa złączy GG45 lub TERA za­miast kla­sycz­ne­go 8P8C. Ekran za­czy­na dzia­łać do­pie­ro po po­łą­cze­niu z uzie­mie­niem przez gniaz­do, panel kro­so­wy i szynę szafy: prze­rwa­ny albo luźny za­cho­wu­je się jak antena. Norma PN-EN 50174-2 podaje se­pa­ra­cję od nie­ekra­no­wa­nych torów za­si­la­ją­cych około 200 mm dla skręt­ki nie­ekra­no­wa­nej i około 50 mm dla ekra­no­wa­nej, a in­sta­la­cje krzy­żu­je się pod kątem pro­stym.

T568A, T568B i kabel kro­so­wa­ny

Ko­lej­ność żył w T568B od pinu 1: biało-po­ma­rań­czo­wy, po­ma­rań­czo­wy, biało-zie­lo­ny, nie­bie­ski, biało-nie­bie­ski, zie­lo­ny, biało-brą­zo­wy, brą­zo­wy. T568A za­mie­nia miej­sca­mi parę po­ma­rań­czo­wą z zie­lo­ną; pary nie­bie­ska i brą­zo­wa zo­sta­ją na pinach 4, 5, 7 i 8. Kabel prosty ma ten sam stan­dard na obu wty­kach, kro­so­wa­ny T568A z jednej i T568B z dru­giej strony.
Za­mia­na obej­mu­je piny 1, 2, 3 i 6, bo tylko z nich ko­rzy­sta­ją 10BASE-T i 100BASE-TX: jedna para nadaje, druga od­bie­ra. 1000BASE-T używa wszyst­kich czte­rech par dwu­kie­run­ko­wo, więc prze­rwa­na para nie­bie­ska lub brą­zo­wa nie za­trzy­ma łącza, ale ze­pchnie je po au­to­ne­go­cja­cji do 100 Mb/s. Auto MDI-X wy­kry­wa układ par i sam ko­ry­gu­je prze­plot; w 1000BASE-T jest obo­wiąz­ko­wy.

Sto metrów kanału: 90 m na stałe, 10 m na krosy

Limit 100 m do­ty­czy całego kanału, od portu prze­łącz­ni­ka do karty sie­cio­wej:
  • ›
    kabel po­zio­my z żyłą jed­no­dru­to­wą: naj­wy­żej 90 m,
  • ›
    kable kro­so­we w szafie i przy sta­no­wi­sku: razem do 10 m; robi się je z linki, która tłumi około 20 pro­cent moc­niej niż drut i stąd ten zapas,
  • ›
    trasa 90 m plus dwa krosy po 3 m to kanał 96 m: mieści się; 96 m samego kabla po­zio­me­go prze­kra­cza limit i wymaga po­śred­nie­go punktu dys­try­bu­cyj­ne­go albo świa­tło­wo­du.
Przy mon­ta­żu: roz­plot par przed złą­czem do 13 mm (kat. 5e) albo 6 mm (kat. 6), pro­mień gięcia co naj­mniej cztery śred­ni­ce kabla, siła cią­gnię­cia do 110 N.

Jed­no­mod, wie­lo­mod i złącza świa­tło­wo­do­we

Włókno
Rdzeń
Fala
Zasięg 10G
jed­no­mo­do­we
ok. 9 µm / 125 µm
1310 i 1550 nm
10GBASE-LR: 10 km
wie­lo­mo­do­we OM3
50 µm
850 nm
10GBASE-SR: ok. 300 m
wie­lo­mo­do­we OM4
50 µm
850 nm
10GBASE-SR: ok. 400 m
wie­lo­mo­do­we OM1
62,5 µm
850 nm
naj­krót­szy, star­sze in­sta­la­cje
Szer­szy rdzeń prze­pusz­cza wiele modów naraz: róż­ni­ca czasu ich przej­ścia roz­my­wa impuls (dys­per­sja modowa) i skraca zasięg. Złącza: LC z fer­ru­lą 1,25 mm (zwykle duplex), kwa­dra­to­we wci­ska­ne SC z fer­ru­lą 2,5 mm, star­sze ba­gne­to­we ST. Kolor osłony: żółty jed­no­mod, tur­ku­so­wy OM3 i część OM4, fio­le­to­wy po­zo­sta­łe OM4, li­mon­ko­wy OM5; zie­lo­ny korpus wtyku to szlif skośny APC.

Panel kro­so­wy, gniaz­do i pomiar toru

Kabel po­zio­my nie kończy się wty­kiem: oba końce za­ra­bia się w złą­czach szcze­li­no­wych IDC, w panelu kro­so­wym po stro­nie szafy i w gnieź­dzie abo­nenc­kim po stro­nie sta­no­wi­ska, na­rzę­dziem ude­rze­nio­wym typu 110 lub LSA. Za­ci­skar­ka i wtyk 8P8C zo­sta­ją do kabli kro­so­wych, przy czym wtyk do­bie­ra się osobno do linki i do drutu.
Tester oka­blo­wa­nia spraw­dza mapę po­łą­czeń: cią­głość, za­mia­nę żył, prze­rwę i zwar­cie. Prosty model nie wy­kry­je roz­dzie­lo­nej pary, bo mapa jest wtedy for­mal­nie po­praw­na; ujaw­nia ją do­pie­ro pomiar prze­słu­chu NEXT. Re­flek­to­metr TDR podaje od­le­głość do uster­ki z czasu po­wro­tu echa i współ­czyn­ni­ka NVP (dla skręt­ki 0,65 do 0,72): przy NVP 0,7 sygnał bie­gnie około 210 000 km/s, więc echo po 500 ns wska­zu­je uster­kę 52,5 m od mier­ni­ka.
Za­ra­bia­nie wtyków i po­mia­ry wra­ca­ją w części prak­tycz­nej co sesję: ze­sta­wy zadań znaj­dziesz w ar­ku­szach INF.02, a urzą­dze­nia po dru­giej stro­nie kabla opi­su­je ar­ty­kuł o urzą­dze­niach sie­cio­wych.
ZAWODNIK
egzamin zawodowy INF.02 · INF.03 · INF.04
Serwer Discord›
Egzaminy zawodowe IT/Matury/Studia
@yastor
© 2026 Zawodnik · by Yastor
Arkusze i zasady oceniania pochodzą z CKE. Serwis nie jest powiązany z Centralną Komisją Egzaminacyjną.